• فهرست مقالات


      • دسترسی آزاد مقاله

        1 - تشخیص آزمایشگاهی اختلالات مرتبط با متابولیسم آهن در سگ و گربه
        معصومه معصومی ورکی مهدیه زعیمی
        آهن یکی از عناصر ضروری برای حیات اغلب موجودات زنده می‏باشد. اختلال در تنظیم میزان آهن بدن می‏تواند منجر به بروز تظاهرات بالینی مختلف گردد. اختلالات مرتبط با متابولیسم آهن در پستانداران شامل آنمی فقر آهن، آنمی بر اثر بیماری‏های مزمن و سرباری آهن یا هماکروماتوز می‏باشد. م چکیده کامل
        آهن یکی از عناصر ضروری برای حیات اغلب موجودات زنده می‏باشد. اختلال در تنظیم میزان آهن بدن می‏تواند منجر به بروز تظاهرات بالینی مختلف گردد. اختلالات مرتبط با متابولیسم آهن در پستانداران شامل آنمی فقر آهن، آنمی بر اثر بیماری‏های مزمن و سرباری آهن یا هماکروماتوز می‏باشد. مطالعه حاضر به طور خلاصه به متابولیسم آهن در دام‏های کوچک، اختلالات مرتبط با آن و همچنین روش‏های ارزیابی وضعیت آهن بدن پرداخته است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        2 - غدد آدرنال، بیماریهای و روشهای تشخیص آزمایشگاهی در دام کوچک
        غدد فوق کلیه از اندامهای درون ریز مهم در بدن دامهای کوچک هستند که اختلالات مترتبط بتا عملکترد آنهتا بته دلیتل عتدم تشخیص به موقع در بیشتر موارد خسارات جبران ناپذیر و یا مرگ حیوان را به دنبال دارد. ساختار بافتی این غدد منحصر بته فترد است و بخشهای قشری و داخلی این غدد ه چکیده کامل
        غدد فوق کلیه از اندامهای درون ریز مهم در بدن دامهای کوچک هستند که اختلالات مترتبط بتا عملکترد آنهتا بته دلیتل عتدم تشخیص به موقع در بیشتر موارد خسارات جبران ناپذیر و یا مرگ حیوان را به دنبال دارد. ساختار بافتی این غدد منحصر بته فترد است و بخشهای قشری و داخلی این غدد هر کدام مسئول ترشح هورمونهای مهمی در بدن دامها میباشد. بیماریهای عملکردی مهم در میان بیماریهای غدد فوق کلیه در دامهای کوچک را میتوان در دو دسته تقسیم بندی کرد. دسته اول بیماریهای ناشتی از پرکاری و افزایش بیش از حد معمول هورمونهای غدد فوق کلیه هستند که به نامهای هایپرآدرنوکورتیسیسم یا ستندرم/بیماری کوشینگ شناخته میشوند و دسته دیگر بیماریهای ناشی از کمکاری غدد فوق کلیه هستند که به نامهای هایپوآدرنوکورتیسیستم یا سندرم/بیماری آدیسون شناخته میشوند. بیماری کوشینگ در سگهای مسن و موش خرما شایع است اما به ندرت در گربتههتا رخ میدهد. پر ادراری، پرنوشی، بیحالی، شکم متسع و آویزان و مو ریختگی از جمله شایعترین علائتم بتالینی کوشتینگ هستتند. لوکوگرام استرس )شامل نوتروفیلی، لنفوپنی، ائوزنوپنی و مونوسیتوز( همراه با افزایش آلکالین فسفاتاز و کاهش وزن مخصوص ادرار 1( مهمترین یافتههای آزمایشگاهی کوشینگ هستند که در تشخیص آن کمک کننده خواهند بتود. افتزایش نستبت / )کمتر از 020 کورتیزول به کراتینین ادرار در سگی که علائم بالینی و آزمایشگاهی مرتبط با کوشینگ را نشان میدهد، احتمال وجتود بیمتاری را تقویت مینماید. در چنین مواردی جهت تشخیص قطعی بیماری میتوان از آزمایش سرکوب دگزامتازون با دوز پایین و یا آزمتایش خون یا آزمتایش سترکوب ACTH استفاده کرد. در صورت تشخیص قطعی کوشینگ، در مرحله بعد با اندازهگیری ACTH تحریک دگزامتازون با دوز بالا میتوان نوع کوشینگ )وابسته به هیپوفیز یا وابستته بته آدرنتال( را نیتز تعیتین نمتود. آدیستون معمتولا در 3 ساله( و با علائم بالینی از قبیل بیحالی، ضعف، استفراغ، اسهال، درد شکمی و بیاشتهایی به دلیل - سگهای جوان تا میانسال ) 6 کمبود گلوکوکورتیکوئیدها و برادیکاردی، میکروکاردی، کاهش فشار خون، پرادراری و پرنوشی به دلیل کمبود مینرالوکورتیکوئیدها رخ میدهد. مشاهده یافتههای آزمایشگاهی از قبیل ازتمی، کاهش وزن مخصوص ادرار، عدم وجتود لوکتوگرام استترس و بته ویتژه تغییرات الکترولیتهای خون )کاهش سدیم، افزایش پتاسم و نسبت سدیم به پتاسم خون کمتر از 23 احتمتال وجتود آدیستون راتقویت میکند. در چنین مواردی با اندازهگیری غلظت کورتیزول خون و یا آزمایش تحریک ACTH میتوان وجود بیماری را تائید ACTH نمود و در مرحله بعد با اندازهگیری غلظت خون نوع آن (وابسته به هیپوفیز یا وابسته به آدرنال) را تعیین نمود. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        3 - تشخیص آزمایشگاهی بیماری‏های کبد در دام‏های کوچک
        صبا احمدی مرتضی حسن آبادی مهرداد مهری
        امروزه تشخیص دقیق بیماری‌های کبدی نیازمند به کارگیری روش‌های مختلف تشخیصی و پاراکلینیکی است. از گذشته تشخیص دقیق بیماری‌های کبدی چالشی جدی در طب انسان و حیوان بوده است. روش‌های بیوشیمی بالینی به عنوان بخش مهمی از روش‌های تشخیصی بیماری‌های کبدی مطرح است. ارزیابی عملکرد ک چکیده کامل
        امروزه تشخیص دقیق بیماری‌های کبدی نیازمند به کارگیری روش‌های مختلف تشخیصی و پاراکلینیکی است. از گذشته تشخیص دقیق بیماری‌های کبدی چالشی جدی در طب انسان و حیوان بوده است. روش‌های بیوشیمی بالینی به عنوان بخش مهمی از روش‌های تشخیصی بیماری‌های کبدی مطرح است. ارزیابی عملکرد کبد از طریق اندازه‌گیری متغیر‌های مرتبط با فعالیت ترشحی کبد، اعمال متابولیسمی و اندازه‌گیری فعالیت‌های آنزیم‌های کبدی صورت می‌گیرد. متاسفانه به علت ظرفیت کارکردی بالای کبد نشانه‌های مرتبط با با بیماری‌های کبدی زمانی ظاهر می‌شود که بخش عمده‌ای از بافت کبد آسیب دیده باشد. لذا به کارگیری روش‌های آزمایشگاهی حساس و در عین حال اختصاصی می‌تواند کمک شایانی در تشخیص به هنگام بیماری‌های کبدی داشته باشد. در حال حاضر تقریبا هیچ یک از آزمایش‏های موجود از ویژگی‌های یاد شده برخوردار نیستند. به نظر می‌رسد استفاده از سایر روش‌های تشخیصی اعم از سونوگرافی، سیتولوژی و ... رویکرد مناسبی در جهت تشخیص بیماری‌های کبدی باشد. مقاله حاضر تلاشی در جهت به کارگیری صحیح آزمایش‏های عملکردی کبد در تشخیص بیماری‌های کبد است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        4 - تشخیص آزمایشگاهی بیماریهای کلیه در دامهای کوچک
        مرتضی حسن آبادی صبا احمدی مهرداد مهری
        تست‏های متداول برای ارزیابی عملکرد کلیه شامل اندازه گیری اوره و کراتینین می‏باشد که البته مارکرهای غیر مستقیم برای تعیین GFR مثل Cystatin C و Symmetrical Dimethyl Arginine در حال گسترش هستند. با استفاده از این تست‏ها می‏توان به وقوع ازوتمی در بیمار پی برد. در قدم بعدی ب چکیده کامل
        تست‏های متداول برای ارزیابی عملکرد کلیه شامل اندازه گیری اوره و کراتینین می‏باشد که البته مارکرهای غیر مستقیم برای تعیین GFR مثل Cystatin C و Symmetrical Dimethyl Arginine در حال گسترش هستند. با استفاده از این تست‏ها می‏توان به وقوع ازوتمی در بیمار پی برد. در قدم بعدی برای تشخیص و درمان باید ازوتمی را در یکی از گروه‏های پیش کلیوی، کلیوی و پس کلیوی طبقه بندی کرد. در بیماری‏های کلیوی قدم بعدی در جهت اطلاع از پیش آگهی طبقه بندی اختلال و نارسایی به حاد و مزمن است. تشخیص بیماری حاد از مزمن براساس تاریخچه مریض و معاینه فیزیکی انجام می‏شود. کاهش وزن و کم خونی غیر جبرانی ممکن است از نشانه‏های بیماران مبتلا به CKD باشد. آزمایش مفید دیگر در جهت اطلاع از وضعیت عملکرد کلیه‏ها و مجاری ادرارای آنالیز کامل ادرار است. آزمایش ادرار کامل اطلاعات ارزشمندی در مورد ازوتمی و دلایل آن می‏دهد. آزمایشات تکمیلی دیگری نیز جهت تشخیص نارسایی کلیه مثل اندازه‏گیری فسفر، کلسیم، پتاسیم، وضعیت اسید و باز، کلسترول، آلبومین ادرار، نسبت GGT به کراتینین ادرار وجود دارند. دسته‏ای از مارکرها هم در جهت تشخیص زود هنگام بیماری‏های کلیوی در حال پژوهش و تجاری سازی می‏باشند اما هنوز کاربرد بالینی پیدا نکرده‏اند. از جمله این بیومارکرها می‏توان به Cystatin C ، Kidney injury molecule،Neutrophil gelatinase-associated Lipocalin اشاره کرد. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        5 - یافته‏ های آزمایشگاهی پانکراتیت حاد در سگ و گربه
        نیلوفر عابدی مهدیه زعیمی
        پانکراتیت شایع‏ترین بیماری بخش اگزوکرین پانکراس در سگ و گربه است. پانکراتیت بیماری التهابی حاد است که با نکروز و ادم مشخص می‏شود. فعال شدن زود هنگام تریپسین در سلول‏های آسینی پانکراس منجر به بروز آبشاری از واکنش‏هایی می‏شود که به آسیب و هضم بافت پانکراس ختم می‏گردد. علا چکیده کامل
        پانکراتیت شایع‏ترین بیماری بخش اگزوکرین پانکراس در سگ و گربه است. پانکراتیت بیماری التهابی حاد است که با نکروز و ادم مشخص می‏شود. فعال شدن زود هنگام تریپسین در سلول‏های آسینی پانکراس منجر به بروز آبشاری از واکنش‏هایی می‏شود که به آسیب و هضم بافت پانکراس ختم می‏گردد. علایم بالینی در سگ‏ها و گربه‏های مبتلا غیر اختصاصی است. سگ‏ها اغلب علایم گوارشی را بروز می‏‏دهند در حالی‏که بی‏اشتهایی و بی‏حالی از یافته‏های متداول پانکراتیت حاد در گربه‏ها می‏باشد. پانکراتیت حاد ممکن است شوک قلبی عروقی، انعقاد داخل عروقی منتشر، یا از کار افتادن چندین عضو و مرگ را نشان دهند. تشخیص پانکراتیت حاد در سگ و گربه دشوار است. روش‏های تشخیصی متعددی در طی سالیان گذشته برای تشخیص پانکراتیت مطرح شده است که اکثر آن‏ها به دلیل عملکرد ضعیف، در دسترس نبودن و یا تهاجمی بودن قابل استفاده نیستند. روش‏های تصویربرداری متعددی نیز استفاده می‏شود که به جز اولتراسونوگرافی هیچکدام برای تشخیص پانکراتیت کاربردی نیستند. تست‏های آزمایشگاهی متعددی شامل اندازه‏گیری فاکتورهای هماتولوژی و بیوشیمیایی وجود دارد که متاسفانه اختصاصی پانکراتیت نمی‏باشد و تنها در رد سایر بیماری‏ها کمک کننده است. هدف از مطالعه حاضر بررسی تست‏های تشخیصی اختصاصی‏تر بیماری پانکراتیت حاد در دام‏های کوچک است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        6 - دیابت ملیتوس: تشخیص و یافتههای آزمایشگاهی در سگ و گربه
        دیابت ملیتوس یک هیپرگلیسمی پایدار ناشی از کاهش تولید یا اختلال در فعالیت انسولین است. تقریبا تمام دامهای اهلی و 0 درصد است. دیابت /43-1/ 0 و 2 /3-0/ آزمایشگاهی به دیابت مبتلا میشوند. شیوع دیابت در سگها و گربهها به ترتیب 6 ملیتوس در سگها بیشتر در مادههای بالغ یا مسن رخ چکیده کامل
        دیابت ملیتوس یک هیپرگلیسمی پایدار ناشی از کاهش تولید یا اختلال در فعالیت انسولین است. تقریبا تمام دامهای اهلی و 0 درصد است. دیابت /43-1/ 0 و 2 /3-0/ آزمایشگاهی به دیابت مبتلا میشوند. شیوع دیابت در سگها و گربهها به ترتیب 6 ملیتوس در سگها بیشتر در مادههای بالغ یا مسن رخ میدهد، در حالیکه گربههای نر بیشتر از گربههای ماده به این بیماری مبتلا میشوند. چهار علامت بالینی مشخص دیابت ملیتوس پرادراری، پرنوشی، پرخوری و کاهش وزن هستند. در برخی سگها و گربههای مبتلا عوارض شدید دیابت از قبیل کتواسیدوز یا هیپراسمولالیتی رخ میدهد که در این موارد علائم بالینی همچون بیحالی، کاهش مصرف آب و استفراغ دیده میشود. تشخیص دیابت ملیتوس بر اساس علائم بالینی، هیپرگلیسمی پایدار و گلوکزاوری صورت میگیرد. به منظور مستند نمودن دیابت ملیتوس نیاز به اندازهگیری مکرر گلوکز خون وجود دارد. البته در صورتیکه در یک نمونه خون و ادرار هیپرگلیسمی همراه با کتونمی، گلوکزاوری و کتوناوری وجود داشته باشد. و )Fructosamine( احتمال وجود دیابت ملیتوس بسیار زیاد است. آزمایشهای دیگری از قبیل اندازهگیری فروکتوز آمین )Glucose tolerance tests( و آزمایشهای تحمل گلوکز )Glycated hemoglobin, GHb( هموگلوبین گلیکوزیله خون نیز برای تائید یا رد بیماری کمک کننده خواهند بود. در صورتیکه نیاز به تجویز انسولین جهت درمان بیماری وجود دارد، در جهت تعیین نوع و دوز مناسب انسولین استفاده )Serial glucose curve( شروع درمان می توان از منحنی سریالی گلوکز نمود. با گذشت مدت زمانی مشخصی از شروع درمان، برای بررسی روند پاس به درمان و کنترل بیماری در کنار توجه به علائم بالینی و وضعیت عمومی ادرار میتوان از آزمایشهای اندازهگیری گلوکز خون و ادرار، فروکتوز آمین و هموگلوبین گلیکوزیله خون استفاده نمود. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        7 - غده تیروئید: بیماری‏ها و روش‏های تشخیص آزمایشگاهی در دام کوچک
        مائده قاری نیلوفر عابدی محمد حیدرپور
        بیماری‏های غده تیروئید جز شایع‏ترین اختلال‏های غدد درون ریز هستند. کم¬کاری تیروئید در سگ¬ها شایع است در گربهبه ندرت رخ می¬دهد. پرکاری یکی از بیماری‏های رایج در گربه‏ها و غیر رایج در سگ‏ها است. کم‏کاری تیروئید اغلب در سگ¬های میانسال تا پیر با علائم بالینی از قبیل افزایش چکیده کامل
        بیماری‏های غده تیروئید جز شایع‏ترین اختلال‏های غدد درون ریز هستند. کم¬کاری تیروئید در سگ¬ها شایع است در گربهبه ندرت رخ می¬دهد. پرکاری یکی از بیماری‏های رایج در گربه‏ها و غیر رایج در سگ‏ها است. کم‏کاری تیروئید اغلب در سگ¬های میانسال تا پیر با علائم بالینی از قبیل افزایش وزن و چاقی، بی‏حالی، پوشش مویی نامناسب، عدم تحمل سرما و جستجوی مکان‏های گرم، ناباروری، موریختگی غیر شوره‏ای و هیپرپیگمنتاسیون در محل موریختگی‏ها رخ می‏دهد. یافته‏های آزمایشگاهی این بیماری می‏تواند شامل کم‏خونی ملایم، افزایش آنزیم‏های کبدی و آنزیم کراتین کیناز باشد. افزایش تری‏گلیسریدها و لیپیدهای خون در بیشتر بیماران رخ می‏دهد. افزایش کلسترول خون در بیش از 80 درصد سگ‏های مبتلا دیده می‏شود و اگر بیشتر از 500 میلی‏گرم در دسی‏لیتر باشد احتمال وجود کم‏کاری تیروئید را تقویت می‏کند. اندازه‏گیری غلظت پایه T4 تام خون (Total T4, TT4) باید به عنوان اولبن آزمایش تشخیصی در هنگامی‏که کم‏کاری تیروئید تشخیص داده می‏شود، انجام شود. است اما در 20 درصد سگ‏ها بدون کم‏کاری تیروئید نیز ممکن است TT4 کاهش یابد. همچنین در 10 درصد سگ‏های مبتلا به کم‏کاری تیروئید ممکن است TT4 در محدوده نرمال باشد. بنابراین اندازه‏گیری غلظت fT4 و یا TSH مهم است. در موارد چالش برانگیز ممکن است نیاز به روش‏های تشخیصی دقیق‏تر مانند تکرار آزمایش‏ها در 4 هفته و یا انجام آزمایش‏های تحریک TSH یا TRH باشد. پرکاری تیروئید شایع‏ترین اختلال غدد درون‏ریز در گربه¬ها است. بیش‏فعالی، کاهش وزن و پلی¬فاژی فراوان‏ترین علایم بالینی در گربه‏های مبتلا میانسال تا مسن هستند. افزایش در یک یا چند آنزیم‏ کبدی، ازتمی، افزایش فسفر خون و اریتروسیتوز پایدارترین یافته‏های آزمایشگاهی در گربه‏هایی با پرکاری تیروئید هستند. اگر گربه‏ای برخی علائم بالینی و آزمایشگاهی غیر طبیعی پرکاری تیروئید و افزایش TT4 داشت برای تشخیص بیماری کافی است و نیازی به اندازه‏گیری fT4 و سایر آزمایش‏ها نیست. هرگاه گربه‏ا¬ی علائم بالینی و آزمایشگاهی متناقض داشت، جهت تشخیص پرکاری تیروئید، سایر آزمایش‏های اندوکرین مانند تکرار TT4 یک تا دو هفته بعد، اندازه‏گیری fT4، آزمایش سرکوب T3 و آزمایش تحریک TSH یا TRH باید انجام شود. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        8 - بیومارکرهای تشخیص آسیب عضلات اسکلتی و میوکارد در دام‏های کوچک
        مائده قاری مهدیه زعیمی
        آسیب‏های عضلانی در دام‏های کوچک می‏تواند به دو صورت ارثی و یا اکتسابی و با واسطه عوامل مختلفی نظیر عوامل عفونی، داروها، توکسین‏ها، سیستم ایمنی، اختلالات اندوکرین و متابولیک بروز یابد. انجام تست‏های هماتولوژی، بیوشیمیایی، ایمنولوژی، مولکولی، پاتولوژی و غیره جهت تشخیص و م چکیده کامل
        آسیب‏های عضلانی در دام‏های کوچک می‏تواند به دو صورت ارثی و یا اکتسابی و با واسطه عوامل مختلفی نظیر عوامل عفونی، داروها، توکسین‏ها، سیستم ایمنی، اختلالات اندوکرین و متابولیک بروز یابد. انجام تست‏های هماتولوژی، بیوشیمیایی، ایمنولوژی، مولکولی، پاتولوژی و غیره جهت تشخیص و مانیتورینگ این بیماری‏ها پیشنهاد می‏گردد. از جمله تست‏های بیوشیمیایی می‏توان به اندازه‏گیری فعالیت سرمی آنزیم‏های آسپارتات آمینوترنسفراز، لاکتات دهیدروژناز، کراتینین کیناز و غلظت سرمی لاکتات، میوگلوبین، تروپونین‏ها، ناتریورتیک پپتیدها و غیره اشاره نمود. هدف از مطالعه حاضر، معرفی بیومارکرهایی است که امروزه در تشخیص آسیب عضلات اسکلتی و میوکارد در دام‏های کوچک مورد استفاده قرار می‏گیرد و همچنین اطلاعاتی در ارتباط با ساختار، عملکرد، متابولیسم، مقادیر مرجع و کاربرد این بیومارکرها ارائه می‏شود تا با انتخاب مناسب بیومارکر درک بهتری از وضعیت سلامت عضلات اسکلتی و میوکارد حاصل گردد. جزييات مقاله